Voortgezet onderwijs in Krimpregio

Voortgezet onderwijs in Krimpregio

25 februari 2021 – Vandaag vond in de Tweede Kamer een plenair debat plaats over de ‘Regeling aanvullende bekostiging geïsoleerde vestigingen’. Dit betreft een zogenaamde ‘voorhangprocedure’, waarbij de Tweede Kamer in de gelegenheid wordt gesteld vragen te stellen. Vragen waren er en vandaag kwam de minister met antwoorden.

Maar eerst: waar gaat het over?

In Nederland zijn gebieden waar het aantal inwoners daalt. Die gebieden staan bekend als ‘krimpregio’. Dat heeft op termijn gevolgen voor het onderwijsaanbod. Om het onderwijs ook in die gebieden toegankelijk, nabij te houden en inhoudelijk goed te laten functioneren heeft de minister een regeling uitgewerkt waarmee dit mogelijk wordt. De regeling geïsoleerde scholen kent structurele aanvullende bekostiging toe aan die scholen.

In de komende jaren zullen er scholen en vestigingen zijn, ook in krimpgebieden, die als gevolg van leerlingendaling en het zelfstandig niet meer redden. Zij zullen dan moeten samenwerken, fuseren of sluiten. De regeling geïsoleerde scholen is bedoeld om scholen, die geen verdere samenwerkingspartners meer hebben, extra te steunen, zodat het onderwijsaanbod bereikbaar blijft voor leerlingen.

Technische materie

De parameters om wel of niet gebruik te kunnen maken van de regeling zijn voor een groot deel praktisch van aard. En dat leidt tot ingewikkelde afwegingen en analyses. De vraag is bijvoorbeeld wat een gewenste maximale afstand is tot een geschikte school en vooral: hoe meet je dat? En als je die vraag beantwoord hebt, leidt dat tot de vervolgvraag hoe je dat verwerkt in een voor DUO werkbare procedure.

De commissie-Dijkgraaf had eerder (2019) al geadviseerd dat de maximale afstand 10 km zou moeten zijn. DUO (de uitvoeringsorganisatie) heeft laten weten dat werken met werkelijke (individuele) afstanden niet mogelijk is en dat het beter zou zijn uit te gaan van een straal (hemelsbrede afstanden). Waarop de minister vervolgens de afstand verandert naar 8 km hemelsbreed, in de veronderstelling dat dit gemiddeld genomen de 10 werkelijke kilometers wel afdekt. De CDA fractie brengt vervolgens een case in van een school in Zetten waar op 7,9 km hemelsbreed (door de Rijn) zich een school met hetzelfde onderwijsaanbod bevindt, waardoor de school in Zetten op 0,1 km na nét niet binnen de regeling valt.

En hoe zit het precies met scholen die meerdere locaties hebben en waarvan er maar één als ‘geïsoleerd’ wordt beschouwd. En -wil D66 weten- als één school uit een groep scholen het label ‘geïsoleerd’ krijgt, hoe zorg je er dan voor dat het extra geld ook daadwerkelijk daar terechtkomt. Verder heeft de minister ernaar gestreefd om ongewenste prikkels om meer vergoeding te krijgen er uit gehaald, waardoor de rekenmodellen vrij complex zijn geworden. Groen Links heeft sowieso bedenkingen bij de rekenvoorbeelden en denkt dat de minister er ongeveer 2 ton naast zit en dat het maximumbedrag verhoogd moet worden tot € 800.000,-

Aandachtspunt is ook het aantal leerlingen. Duik je over een paar jaar onder de 1200 leerlingen, dan mis je wellicht de boot en kom je niet in aanmerking voor de extra bijdrage.

Wat vindt de Kamer

De kamer heet 2 moties ingediend:

  1. Lisa Westerveld (groen Links) en Rudmer Heerema (VVD): Verhogen maximale bijdrage met 200.000 te verhogen tot € 800.000
  2. Paul Van Meenen (D66): gelijkstellen brede scholengemeenschappen met 2 locaties binnen een beperkte straal gelijk te stellen aan scholengemeenschappen op één locatie.

De eerste motie is ‘oordeel kamer’ met die kanttekening dat de verhoging uiteindelijk wel uit de lumpsum gefinancierd zal worden. De andere scholen betalen dus mee voor deze verhoging. De tweede motie wordt door de minister ontraden omdat er mogelijk indirect een prikkel van uit gaat om een vestiging te splitsen om meer geld te kunnen krijgen.

Over beide moties moet nog gestemd worden. Voor de eerste motie is een kamer meerderheid mogelijk. Voor de tweede motie is het niet waarschijnlijk dat daar een meerderheid voor te vinden is.

Planning?

De minister gaat de online informatietool over de financiële gevolgen van vereenvoudiging in het voorjaar van 2021 updaten. De minister spant zich in om zo transparant mogelijk te zijn, met als doel om de vereenvoudigde bekostiging op een zorgvuldige wijze per 1 januari 2022 in te voeren.

Meer informatie?

Neem gerust contact met ons op, zodat wij samen met u kunnen kijken wat de consequenties zijn voor uw situatie en hoe we daarop kunnen anticiperen.

Blijf op de hoogte en ontvang 4x per jaar de M3V nieuwsbrief

* noodzakelijke informatie

Contact M3V

Telefoon
085-3010894
e-mail
info@m3v.nl

Amsterdam
Groen van Prinstererstraat 45
1051 EJ Amsterdam
Arnhem
Halsterenstraat 8
6844 HK Arnhem

Over M3V

Wij zijn een team van ambitieuze professionals. Samen met u zoeken wij steeds naar dé beste maatoplossing. Onverwachte en nog onbekende oplossingen gaan wij niet uit de weg, maar deze toetsen wij altijd zorgvuldig op haalbaarheid en realiteit.